
ივერიისას თაროდან · აფხაზეთის მემკვიდრეობა
მოქვის X საუკუნის ღვთისმშობლის სახელობის გუმბათიანი ტაძარი აფხაზეთის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ქრისტიანული ძეგლია.
მოქვიდან საქართველოს ეროვნულ მუზეუმში XII საუკუნის თაღოვანი ქვა ინახება: სარკმლის თავსართი, რომელიც ფანჯარას ზემოდან ამშვენებდა. მასზე ასომთავრულით ლოცვაა ამოკვეთილი: „ყოვლად წმიდაო ღმრთისმშობელო, მეოხ და მფარველ ექმენ გრიგოლი მოქუელ მთავარებისკოპოსსა, გუძანის ძესა“. ეს ლოცვა რვა საუკუნეზე მეტია, რაც ქვაზე იკითხება.
მოქვი ქართული მწიგნობრობის კერაც იყო: სავარაუდოდ, სწორედ აქ, კიდევ ერთი მოქველი მთავარეპისკოპოსის, დანიელის, დაკვეთით გადაიწერა 1300 წელს მოქვის სახარება, ოქროზე დახატული მინიატურებით.
„აფხაზეთი“ (2021) · საქართველოს ეროვნული მუზეუმი · გამოიცა საზოგადოება ივერიისას მხარდაჭერით